🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره اساطیری (پیشدادیان)

جمشید

❖
28 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۴ - سقوط جمشید
چون کژی و نابخردی بر جان جمشید سایه افکند و غرور بیجا فرّه ایزدی را از او بگسست، روز روشن بر ایرانیان چون شب تاریک گشت. خروش و ناآرامی از سراسر کشور برآمد و هر گوشه‌ای پهلوانی سر به طغیان برداشت و دل از مهر جمشید پرداخت. سپاهیان و بزرگان ایران که از پادشاه خود نومید گشته بودند، روی به سوی سرزمین تازیان نهادند؛ چرا که شنیده بودند در آن دیار شهریاری سهمگین و اژدهاپیکر به نام ضحاک فرمان می‌راند. ایرانیان شاه‌جوی بر او گرد آمدند و او را به پادشاهی ایران‌زمین آفرین گفتند.

ضحاک اژدهافش، چون باد تاخت و تاج شاهی ایران را بر سر نهاد. او لشکری گران از گردان ایران و تازیان گرد آورد و به سوی تختگاه جمشید به راه افتاد. جهان بر جمشیدِ برگشته‌بخت چون انگشتری تنگ شد؛ پس ناچار تاج و تخت و گنج و سپاه را رها کرد و ناپدید گشت. صد سال تمام هیچ کس از جمشید نشانی نیافت و او از بیم اژدها در نهان می‌زیست. اما سرانجام در صدمین سال، روزی در کرانه دریای چین پدیدار شد و به چنگ ضحاک افتاد.

ضحاک ستمگر بی‌درنگ فرمان داد تا جمشید را با ارّه به دو نیم کردند و بدین‌گونه به روزگار پادشاهی هفتصدساله او پایان دادند. جهان سفله، آن تخت و تاج و شکوهِ بیکران را همچون کاهی در برابر باد ربود. کیست که بر این سرای سپنج دل بندد؛ سرایی که نخست انسان را با شهد و نوش می‌پرورد و سپس نغزکنان، جام درد و خون به کامش می‌ریزد؟

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: