چون تهمورث دیوبند جهان را بدرود گفت، فرزند گرانمایه‌اش جمشید، با دلی سرشار از پندهای پدر و آراسته به فرّ ایزدی، بر تخت شهریاری تکیه زد. او تاج زرین کیانی بر سر نهاد و اعلان داشت که هم دارنده تاج پادشاهی است و هم دارنده مقام پیشوایی و موبدی؛ دست بدکاران را از بیداد کوتاه خواهد ساخت و روان‌ها را به سوی روشنایی هدایت خواهد نمود. در فرمانروایی او، نه تنها آدمیان که دیوان، پرندگان و پریان نیز سر بر خط فرمانش نهادند.
جمشید شاه، دورانِ شکوهمند فرمانروایی خویش را به دوره‌های پنجاه‌ساله تقسیم کرد تا ارکان تمدن بشر را استوار سازد. در پنجاه سال نخست، آهن را به برکت فرّ کیانی نرم ساخت و کلاه‌خود، زره، جوشن، خفتان، شمشیر و برگستوانِ اسبان را پدید آورد. در پنجاه سال دوم، هنر ریسندگی و بافندگی را به مردم آموخت؛ از کتان، ابریشم و موی قز، پارچه‌های گران‌بها چون دیبا و خز بافت و آیین شستن و دوختن جامه را بنیاد نهاد. پس از آن، جمشید مردمان را به چهار گروه و طبقه اجتماعی تقسیم نمود: «کاتوزیان» یا نیایشگران که آنان را در کوه‌ها جای داد تا به پرستش یزدان بپردازند؛ «نیساریان» یا سپاهیان و دلاوران که پاسداران تخت و کشور بودند؛ «نسودی» یا کشاورزان و برزگران که با رنج خویش رزق حلال می‌آوردند و فارغ از منت دیگران بودند؛ و «اهتوخوشی» یا پیشه‌وران و صنعتگران که روز و شب در اندیشه نوآوری و ساخت ابزار بودند.
در دوره بعدی، جمشید دیوان را به خدمت گرفت؛ خاک و آب را درآمیختند، خشت زدند و با سنگ و گچ، کاخ‌های بلند، گرمابه‌ها و ایوان‌های شکوهمند ساختند. سپس از دل سنگ خارا، گوهرهای تابناک چون یاقوت، بیجاده، طلا و نقره استخراج کرد و عطرهای خوشبو چون مشک، کافور، عود، عنبر و گلاب پدید آورد. او دانش پزشکی و راه درمان دردهای آدمی را آشکار ساخت و با ساختن کشتی‌ها، دریاها را درنوردید.
چون همه کارها به کمال رسید، جمشید تختِ مرصّعی ساخت که دیوان آن را از هامون بر فراز آسمان می‌افراشتند. در روز هرمز از ماه فروردین، جمشید مانند خورشید بر فراز آسمان بر تخت خویش درخشید. مردم گوهرها بر او افشاندند و آن روز را «نوروز» نامیدند و جشنی بزرگ برپا ساختند. سیصد سال بدین گونه گذشت؛ نه بیماری بود، نه مرگ، نه رنج و نه بیداد. اما پس از این دوران زرین، روزگار برگشت. جمشید به تخت و توان خویش نگرید و غرور و منی بر روانش چیره گشت. او یزدان را فراموش کرد و مدعی شد که همه نیکی‌ها و آبادی جهان از اوست. با این ناسپاسی، فرّه ایزدی از او گسست، تیرگی بر روزگارش سایه افکند و وحشت و تباهی، راه خود را به جهان باز کرد.