چون کژی و نابخردی بر جان جمشید سایه افکند و غرور بیجا فرّه ایزدی را از او بگسست، روز روشن بر ایرانیان چون شب تاریک گشت. خروش و ناآرامی از سراسر کشور برآمد و هر گوشهای پهلوانی سر به طغیان برداشت و دل از مهر جمشید پرداخت. سپاهیان و بزرگان ایران که از پادشاه خود نومید گشته بودند، روی به سوی سرزمین تازیان نهادند؛ چرا که شنیده بودند در آن دیار شهریاری سهمگین و اژدهاپیکر به نام ضحاک فرمان میراند. ایرانیان شاهجوی بر او گرد آمدند و او را به پادشاهی ایرانزمین آفرین گفتند.
ضحاک اژدهافش، چون باد تاخت و تاج شاهی ایران را بر سر نهاد. او لشکری گران از گردان ایران و تازیان گرد آورد و به سوی تختگاه جمشید به راه افتاد. جهان بر جمشیدِ برگشتهبخت چون انگشتری تنگ شد؛ پس ناچار تاج و تخت و گنج و سپاه را رها کرد و ناپدید گشت. صد سال تمام هیچ کس از جمشید نشانی نیافت و او از بیم اژدها در نهان میزیست. اما سرانجام در صدمین سال، روزی در کرانه دریای چین پدیدار شد و به چنگ ضحاک افتاد.
ضحاک ستمگر بیدرنگ فرمان داد تا جمشید را با ارّه به دو نیم کردند و بدینگونه به روزگار پادشاهی هفتصدساله او پایان دادند. جهان سفله، آن تخت و تاج و شکوهِ بیکران را همچون کاهی در برابر باد ربود. کیست که بر این سرای سپنج دل بندد؛ سرایی که نخست انسان را با شهد و نوش میپرورد و سپس نغزکنان، جام درد و خون به کامش میریزد؟