🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
بازگشت به فهرست پهلوانان و چهره‌ها
⚔️

جریره

human hero خاستگاه / مسکن: Kalat / Turan وابستگی / جبهه: touran

سرگذشت و جایگاه در حماسه

دختر پیران ویسه، همسر نخست سیاوش و مادر فرود. جریره بانویی خردمند، وفادار و پرغرور بود که در دژ کلات به همراه فرزندش فرود می‌زیست. پس از آنکه فرود در نبرد با سپاه طوس زخمی مهلک برداشته و در دژ جان داد، جریره برای حفظ کبریا و مانع شدن از اسارت کنیزان به دست بیژن، ابتدا تمهیدات مرگ عزت‌مندانه را فراهم ساخت؛ گنجینه‌های شاهی را به آتش کشید، اسبان تازی را در اصطبل نابود کرد و سپس بر بالین پیکر بی‌جان فرود آمد، چهره بر رخسار فرزندش نهاد و با خنجری شکم خویش را بدرید و جان داد.

نمونه ابیات شاهنامه در پیوند با این موجودیت (12)

ازیشان جریرست مهتر بسال / که از خوبرویان ندارد همال
معنی: در میان آنان، جریره از نظر سن بزرگ‌تر است و در میان زیبارویان جهان هیچ همتایی ندارد.
داستان سیاوش • بخش ۹ - ورود سیاوش به توران، پذیرایی پیران و افراسیاب، پیوند با جریره و فرنگیس و بنیاد سیاوش‌گرد بیت #8611
ز خوبان جریرست انباز تو / بود روز رخشنده دمساز تو
معنی: از میان زیبارویان، جریره همتای شایسته توست تا در روزگار درخشانت یار و دمساز تو باشد.
داستان سیاوش • بخش ۹ - ورود سیاوش به توران، پذیرایی پیران و افراسیاب، پیوند با جریره و فرنگیس و بنیاد سیاوش‌گرد بیت #8614
بدو گفت کار جریره بساز / به فر سیاووش خسرو به ناز
معنی: به گلشهر گفت: کار عروسی جریره را با ناز و شکوه تمام، متناسب با فرّ شاهانه سیاوش آماده کن.
داستان سیاوش • بخش ۹ - ورود سیاوش به توران، پذیرایی پیران و افراسیاب، پیوند با جریره و فرنگیس و بنیاد سیاوش‌گرد بیت #8621
سیاوش چو روی جریره بدید / خوش آمدش خندید و شادی گزید
معنی: چون سیاوش چهره جریره را دید، بسیار خوشش آمد، لبخند زد و شادی را برگزید.
داستان سیاوش • بخش ۹ - ورود سیاوش به توران، پذیرایی پیران و افراسیاب، پیوند با جریره و فرنگیس و بنیاد سیاوش‌گرد بیت #8628
که از دختر پهلوان سپاه / یکی کودک آمد به مانند شاه
معنی: که از دختر سپهسالار سپاه (پیران)، فرزندی همانند خود شاهزاده به دنیا آمده است.
داستان سیاوش • بخش ۱۰ - رشک گرسیوز از جاه و هنر سیاوش، بدگویی نزد افراسیاب و فریب سیاوش به زاری دروغین بیت #9001
همان مادر کودک ارجمند / جریره سر بانوان بلند
معنی: همچنین مادر گرامی آن کودک، جریره که سرآمد بانوان والامقام است،
داستان سیاوش • بخش ۱۰ - رشک گرسیوز از جاه و هنر سیاوش، بدگویی نزد افراسیاب و فریب سیاوش به زاری دروغین بیت #9004
بفرمود یکسر به فرمانبران / زدن دست آن خرد بر زعفران
معنی: به خدمتگزارانش فرمان داد که دست آن کودک خردسال را به زعفران بیالایند و اثر بگذارند،
داستان سیاوش • بخش ۱۰ - رشک گرسیوز از جاه و هنر سیاوش، بدگویی نزد افراسیاب و فریب سیاوش به زاری دروغین بیت #9005
جریره زنی بود مام فرود / ز بهر سیاوش دلش پر ز دود
معنی: جریره مادر فرود بود و دلش همواره از غم سیاوش پر از اندوه و دود بود.
گفتار اندر داستان فرود سیاوش • بخش ۴ - آگاهی فرود از آمدن سپاه طوس، پند جریره به کین‌خواهی و شناسایی سران با تخوار بیت #11419
جریره بدو گفت کای رزمساز / بدین روز هرگز مبادت نیاز
معنی: جریره به او گفت: ای فرزند رزم‌آور، هرگز در چنین روزی نیازمند بیم و هراس نباشی!
گفتار اندر داستان فرود سیاوش • بخش ۴ - آگاهی فرود از آمدن سپاه طوس، پند جریره به کین‌خواهی و شناسایی سران با تخوار بیت #11423
جریره بتخت گرامی بخفت / شب تیره با درد و غم بود جفت
معنی: جریره بر تخت گرامی خود به خواب رفت، در حالی که شب تیره او با درد و غم همراه شده بود.
گفتار اندر داستان فرود سیاوش • بخش ۱۴ - شب بستن دژ کلات، خواب آتش جریره و آمادگی فرود برای نبرد بیت #11795
یکی آتشی خود جریره فروخت / همه گنجها را به آتش بسوخت
معنی: جریره آتشی برافروخت و همه گنجینه‌ها را به آتش بسوخت.
گفتار اندر داستان فرود سیاوش • بخش ۱۵ - کشته شدن فرود در کمین رهام و بیژن، خودکشی جریره و سوگ و دفن شاهوار ایرانیان بیت #11851
دو رخ را بروی پسر بر نهاد / شکم بردرید و برش جان بداد
معنی: جریره صورت خود را بر صورت فرزندش نهاد، شکم خود را درید و در کنار او جان سپرد.
گفتار اندر داستان فرود سیاوش • بخش ۱۵ - کشته شدن فرود در کمین رهام و بیژن، خودکشی جریره و سوگ و دفن شاهوار ایرانیان بیت #11855
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: