✦

دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی اورمزد نرسی

❖

39 بیت در این گفتار

برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید

دوگانه شعر و نثر روایت منثور داستان (Prose Retelling) ابیات اصیل شاهنامه (Distichs)

پادشاهی اورمزد نرسی

چو بر گاه رفت اورمزد بزرگ

✦

ز نخچیر کوتاه شد چنگ گرگ

جهان را همی داشت با ایمنی

✦

نهان گشت کردار آهرمنی

نخست آفرین کرد بر کردگار

✦

توانا و دانا و پروردگار

شب و روز و گردان سپهر آفرید

✦

چو بهرام و کیوان و مهر آفرید

ازویست پیروزی و فرهی

✦

دل و داد و دیهیم شاهنشهی

همیشه دل ما پر از داد باد

✦

دل زیردستان به ما شاد باد

ستایش نیابد سر سفله مرد

✦

بر سفلگان تا توانی مگرد

همان نیز با مرد بدخواه رای

✦

اگر پندگیری به نیکی گرای

ز بخشش هرانکس که جوید سپاس

✦

نخواندش بخشنده یزدان‌شناس

#10

ستاننده گر ناسپاست نیز

✦

سزد گر ندارد کس او را به چیز

#11

هراسان بود مردم سخت‌کار

✦

که او را نباشد کسی دوستدار

#12

وگر سستی آرد به کار اندرون

✦

نخواند ورا رای‌زن رهنمون

#13

گر از کاهلان یار خواهی به کار

✦

نباشی جهانجوی و مردم‌شمار

#14

نگر خویشتن را نداری بزرگ

✦

وگر گاه یابی نگردی سترگ

#15

چو بدخو شود مرد درویش خوار

✦

همی بیند آن از بد روزگار

#16

همه‌ساله بیکار و نالان ز بخت

✦

نه رای و نه دانش نه زیبای تخت

#17

وگر بازگیرند ازو خواسته

✦

شود جان و مغز و دلش کاسته

#18

به بی چیزی و بدخویی یازد اوی

✦

ندارد خرد گردن افرازد اوی

#19

نه چیز و نه دانش نه رای و هنر

✦

نه دین و نه خشنودی دادگر

#20

شما را شب و روز فرخنده باد

✦

بداندیش را جان پراگنده باد

#21

برو مهتران آفرین ساختند

✦

خود از سوک شاهان بپرداختند

#22

چو نه سال بگذشت بر سر سپهر

✦

گل زرد شد آن چو گلنار چهر

#23

غمی شد ز مرگ آن سر تاجور

✦

بمرد و به شاهی نبودش پسر

#24

چنان نامور مرد شیرین‌سخن

✦

به نوی بشد زین سرای کهن

#25

چنین بود تا بود چرخ روان

✦

توانا به هر کار و ما ناتوان

#26

چهل روز سوکش همی داشتند

✦

سر گاه او خوار بگذاشتند

#27

به چندین زمان تخت بیکار بود

✦

سر مهتران پر ز تیمار بود

#28

نگه کرد موبد شبستان شاه

✦

یکی لاله رخ دید تابان چو ماه

#29

سر مژه چون خنجر کابلی

✦

دو زلفش چو پیچان خط مغولی (؟)

#30

مسلسل یک اندر دگر بافته

✦

گره بر زده سرش برتافته

#31

پری چهره را بچه اندر نهان

✦

ازان خوب‌رخ شادمان شد جهان

#32

چهل روزه شد رود و می خواستند

✦

یکی تخت شاهی بیاراستند

#33

به سر برش تاجی برآویختند

✦

بران تاج زر و درم ریختند

#34

چهل روز بگذشت بر خوب‌چهر

✦

یکی کودک آمد چو تابنده مهر

#35

ورا موبدش نام شاپور کرد

✦

بران شادمانی یکی سور کرد

#36

تو گفتی همی فره ایزدیست

✦

برو سایهٔ رایت بخردیست

#37

برفتند گردان زرین کمر

✦

بیاویختند از برش تاج زر

#38

چو آن خرد را سیر دادند شیر

✦

نوشتند پس در میان حریر

#39

چهل روزه را زیر آن تاج زر

✦

نهادند بر تخت فرخ پدر

پادشاهی اورمزد نرسی

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:

موجودیت‌های نام‌برده:

رهنما