پس از آنکه شعله‌های مقدس بر سنگ پدیدار گشت و راز آتش بر جهان آشکار گردید، هوشنگ‌شاهِ پیشدادی اندیشه والای خویش را معطوف کوره و گدازش آهن ساخت. او راز آهنگری را بازشناخت و از دل سنگ‌های تیره، ابزارهایی چون ارّه و تیشه بیرون کشید تا دست‌مایه آبادانی گیتی گردد. چون آهن رامِ دستان او شد، شاهِ خردمند به تدبیرِ آب‌ها پرداخت؛ رودها را از دریاها و چشمه‌ساران به سوی دشت‌های تشنه بتاخت و با کندن جویبارها و کانال‌های آبیاری، رنجِ مردمان را کوتاه ساخت و چراگاه‌ها و کشتزارها را شکوفا گردانید. مردمان فراگرفتند تا زمین را بشکافند، دانه بفشانند، درو کنند و نانِ رنجِ خویش را بر سفره‌هایشان بنشانند.
سپس هوشنگ به فرّه ایزدی و جاهِ کیانی، میان رمه‌های سودمند و جانورانِ وحشی تمایز نهاد؛ گاو و خر و گوسفند را رامِ ورز و کشاورزی ساخت و آنان را از گورخران و گوزنانِ ژیانِ بیابان جدا کرد. او همچنین رازِ پوشش را بر گویندگان و مردمان فاش ساخت؛ پوستِ جانورانی که موی نکو و نرم داشتند—چون روباه، قاقم، سنجاب و سمورِ گرم‌مو—را برکشید و جامه‌هایی شایسته بر تنِ آدمیان پوشانید.
بدین گونه، پادشاهِ پیشدادی روزگارِ خویش را در رنجِ آبادانی، اندیشه‌ورزی و فسونِ دانش گذرانید. او جهان را آراست، خوانِ نعمت بگسترد و مردمان را از مواهبِ گیتی بهره‌مند ساخت. چون روزگارِ بهی و سالیانِ شهریاری‌اش به فرجام رسید، تخت مهی و شوکتِ خویش را بر جای نهاد و به سرای دیگر شتافت؛ در حالی که از او جز نامی نیک و یادگاری جاوید بر جای نماند، چرا که جهانِ بی‌وفا هرگز مهرِ خویش را بر کسی نپاید و چهرِ راستینِ خود را آشکار نسازد.