سرگذشت و جایگاه در حماسه

فروهل یکی از پهلوانان دلاور و تیراندازان بی‌همتای سپاه ایران در نبرد دوازده رخ است. او در تیراندازی با تیر و کمان در تمام خاک ایران‌زمین شهرت داشت. در چهارمین نبرد از یازده رخ، او در برابر زنگله تورانی قرار گرفت و با مهارتی بی‌نظیر و تیری خدنگ، ران زنگله و اسب او را به هم دوخت، زنگله را کشته، سرش را برید و درفش ایران را شادمانه برافراشت.

نمونه ابیات شاهنامه در پیوند با این موجودیت (12)

وگر تو نیابی مگر گستهم / بیاید دمان با فروهل به هم

معنی: و اگر تو نمی‌آیی، بگو تا گستهم و فروهل با هم دمان بیایند،

داستان دوازده رخ • بخش ۸ - رجزخوانی هومان با رهام و فریبرز و گودرز، افکندن چهار روزبان و شرمساری سپهبد بیت #17491

چو دیگر فروهل بد و زنگله / برون تاختند از میان گله

معنی: دیگر فروهل و زنگله بودند که از میان صفوف سپاهیان بیرون تاختند.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۰ - گزینش ده سوار ایران و توران، جفت شدن رزم‌خواهان، سوگند کین و آغاز کارزار خونین بیت #18828

چهارم فروهل بد و زنگله / دو جنگی به کردار شیر یله

معنی: نبرد چهارم میان فروهل و زنگله بود؛ دو جنگجویی که مانند شیر رهاشده پردلی می‌کردند.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18887

به ایران نبرده به تیر و کمان / نبد چون فروهل دگر بی گمان

معنی: بی‌گمان در سرتاسر ایران، تیراندازی هم‌تراز فروهل در کار با تیر و کمان وجود نداشت.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18888

چو از دور ترک دژم را بدید / کمان را به زه کرد و اندر کشید

معنی: هنگامی که از دور آن تورانی خشمگین را دید، کمان خود را چاک داد و زه آن را تا بناگوش کشید.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18889

برآورد زان تیرهای خدنگ / گرفته کمان رفت پیشش به جنگ

معنی: تیرهای خدنگ را بیرون کشید و کمان به دست رو به سوی او گام برداشت تا نبرد کند.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18890

ابر زنگله تیرباران گرفت / ز هر سو کمین سواران گرفت

معنی: بارانی از تیر بر سر زنگله فروریخت و راه هرگونه شبیخون و کمین سواران را بر او بست.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18891

فروهل فروجست و ببرید سر / برون کرد خفتان رومی ز بر

معنی: فروهل از اسب فرود آمد، سر زنگله را برید و خفتان رومی را از تنش بیرون آورد.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18895

سرش را به فتراک زین برببست / بیامد گرفت اسب او را به دست

معنی: سر او را به فتراک زین خویش بست و جلو آمد و اسب زنگله را به دست گرفت.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18896

به بالا برآمد به سان پلنگ / به خون غرقه گشته بر و تیغ و چنگ

معنی: مانند پلنگی بر بالای تپه برآمد، در حالی که سینه و تیغ و دستش غرق در خون بود.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18897

درفش خجسته برآورد راست / شده شادمان یافته هرچ خواست

معنی: پرچم خجسته را راست برافراشت، شادمان از اینکه به آنچه می‌خواست دست یافته بود.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18898

خروشید زان پس که پیروز باد / سر خسروان شاه فرخ نژاد

معنی: سپس بانگ برآورد که سرِ خسروان و شاه فرخنده‌نژاد (کیخسرو) همواره پیروز و کامرواباد!

داستان دوازده رخ • بخش ۲۴ - نبرد چهارم: کشتن زنگله به تیر فروهل، بریدن سر و افراشتن درفش پیروزی بیت #18899