سرگذشت و جایگاه در حماسه

پادشاه بزرگ روم و پدر اسکندر جهانگیر که در حماسه شاهنامه از او به عنوان نیا و تبار اسکندر یاد می‌شود.

نمونه ابیات شاهنامه در پیوند با این موجودیت (12)

به روم اندرون شاه بدفیلقوس / کجا بود با رای او شاه سوس

معنی: در کشور روم پادشاهی به نام فیلقوس حکمرانی می‌کرد که پادشاه سوس نیز با تدبیر او همراه بود.

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28496

چو بشنید سالار روم این سخن / به یاد آمدش روزگار کهن

معنی: چون سالار روم این سخن را شنید، نبردها و روزگاران گذشته به یادش آمد.

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28498

ز عموریه لشکری گرد کرد / همه نامداران روز نبرد

معنی: او از شهر عموریه سپاهی از نامداران و جنگاوران روز نبرد گرد آورد.

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28499

ز عموریه فیلقوس و سران / برفتند گردان و جنگاوران

معنی: از عموریه، فیلقوس و سران و گردان و جنگاوران به میدان کارزار بیرون آمدند.

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28501

گریزان بشد فیلقوس و سپاه / یکی را نبد ترگ و رومی کلاه

معنی: فیلقوس و سپاهش گریختند و هیچ‌یک کلاه‌خود و کلاه رومی بر سر نداشتند.

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28503

فرستاده‌ای آمد از فیلقوس / خردمند و بیدار و با نعم و بوس

معنی: فرستاده‌ای از سوی فیلقوس آمد؛ خردمند، بیدار، با هدایا و درود بسیار.

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28508

چه بینید گفت اندرین گفت و گوی / بجوید همی فیلقوس آب روی

معنی: گفت: «در این گفت‌وگو چه می‌بینید؟ فیلقوس همانا می‌خواهد آبروی خویش را حفظ کند.»

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28517

بدو گفت رو پیش قیصر بگوی / اگر جست خواهی همی آب روی

معنی: به او گفت: «برو پیش قیصر بگو اگر می‌خواهی آبروی خود را حفظ کنی،

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28524

فرستاده بشنید و آمد چو باد / به قیصر بر آن گفتها کرد یاد

معنی: فرستاده شنید و چون باد بازآمد و آن گفته‌ها را پیش قیصر یاد کرد.

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28528

بدان شاد شد فیلقوس و سپاه / که داماد باشد مر او را چو شاه

معنی: فیلقوس و سپاهش شادمان شدند از اینکه شاهنشاه داماد او خواهد بود.

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28529

بران بر نهادند سالی که شاه / ستاند ز قیصر که دارد سپاه

معنی: بر آن پیمان بستند که شاه هر ساله از قیصر که دارنده سپاه بود باژ ستاند:

پادشاهی داراب دوازده سال بود • بخش ۳ - جنگ دارا با فیلقوس در عموریه، گریز رومیان و آوردن ناهید با باژ به پارس بیت #28531

ز اسکندر فیلقوس بزرگ / جهانگیر و با کینه‌جویان سترگ

معنی: از سوی اسکندر، فرزند فیلقوس بزرگ؛ جهانگیری که بر کینه‌جویان بسیار سهمگین است.

پادشاهی دارای داراب چهارده سال بود • بخش ۱۰ - پیام اسکندر به پوشیده‌رویان و مهان ایران، نامهٔ داد و تاج‌گذاری در اصطخر بیت #28999