🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
بازگشت به فهرست پهلوانان و چهره‌ها
⚔️

دقیقی طوسی

human hero خاستگاه / مسکن: Tus / Khorasan وابستگی / جبهه: iran

سرگذشت و جایگاه در حماسه

دقیقی طوسی، شاعر و سخن‌سرای پیشگام ایرانی در عصر سامانیان که نخستین بار نظم داستان‌های باستانی شاهنامه را آغاز کرد. فردوسی او را راهنمای نخستین خود در نظم شاهنامه می‌داند، اگرچه به سستی برخی از ابیات وی و مرگ زودرس او اشاره می‌کند.

نمونه ابیات شاهنامه در پیوند با این موجودیت (6)

گرفتم به گوینده بر آفرین / که پیوند را راه داد اندرین
معنی: با این حال، آفرین بر آن گوینده نخستین باد که راه نظم دادن به این کتاب را گشود.
پادشاهی گشتاسپ صد و بیست سال بود • بخش ۲۶ - ستایش محمود غزنوی و سخن فردوسی دربارهٔ نظم شاهنامه بیت #24571
اگرچه نپیوست جز اندکی / ز رزم و ز بزم از هزاران یکی
معنی: هرچند او جز اندکی به نظم درنیاورد و از هزاران صحنه رزم و بزم، تنها یکی را سرود.
پادشاهی گشتاسپ صد و بیست سال بود • بخش ۲۶ - ستایش محمود غزنوی و سخن فردوسی دربارهٔ نظم شاهنامه بیت #24572
همو بود گوینده را راه بر / که بنشاند شاهی ابر گاه‌بر
معنی: او راهنمای شاعر پس از خود شد و با سروده‌هایش شاهان گذشته را دوباره بر تخت پادشاهی نشانید.
پادشاهی گشتاسپ صد و بیست سال بود • بخش ۲۶ - ستایش محمود غزنوی و سخن فردوسی دربارهٔ نظم شاهنامه بیت #24573
همی یافت از مهتران ارج و گنج / ز خوی بد خویش بودی به رنج
معنی: او از بزرگان احترام و گنج به‌دست می‌آورد، اما به خاطر خوی بد و ناپسند خویش همواره در رنج بود.
پادشاهی گشتاسپ صد و بیست سال بود • بخش ۲۶ - ستایش محمود غزنوی و سخن فردوسی دربارهٔ نظم شاهنامه بیت #24574
ستایندهٔ شهریاران بدی / به کاخ افسر نامداران بدی
معنی: او ستایش‌گر شهریاران بود و در کاخ نامداران روزگار مانند تاج افتخار می‌درخشید.
پادشاهی گشتاسپ صد و بیست سال بود • بخش ۲۶ - ستایش محمود غزنوی و سخن فردوسی دربارهٔ نظم شاهنامه بیت #24575
به شهر اندرون گشته گشتی سخن / ازو نو شدی روزگار کهن
معنی: سخن و شعر او در همه شهرها زبانزد گشت و روزگار کهن از سروده‌های او دوباره نو و زنده شد.
پادشاهی گشتاسپ صد و بیست سال بود • بخش ۲۶ - ستایش محمود غزنوی و سخن فردوسی دربارهٔ نظم شاهنامه بیت #24576
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: