سرگذشت و جایگاه در حماسه

از دلاوران و پهلوانان برجسته تورانی و برادر/هم‌پیمان کهرم. او در شب شبیخون و هراس دژ رویین با کهرم مشورت نمود و سرانجام به دست اسفندیار گرفتار شد و بر دار آویخته گشت.

نمونه ابیات شاهنامه در پیوند با این موجودیت (17)

ز توران سپاه اندریمان چو گرد / بیامد دمان تا به جای نبرد

معنی: از میان سپاه توران، اندریمان همچون گردباد شتابان به میدان نبرد آمد.

داستان دوازده رخ • بخش ۱۸ - نبرد خونین گودرز و پیران، پیمان شبانهٔ رزم تن‌به‌تن و آرایش دوبارهٔ دو سپاه بیت #18607

عمودی فروهشت بر گستهم / که تا بگسلاند میانش ز هم

معنی: اندریمان گرز سنگینی بر گستهم فرود آورد تا کمر او را از هم بگسلد.

داستان دوازده رخ • بخش ۱۸ - نبرد خونین گودرز و پیران، پیمان شبانهٔ رزم تن‌به‌تن و آرایش دوبارهٔ دو سپاه بیت #18608

به پشت یلان اندر آمد هجیر / ابر اندریمان ببارید تیر

معنی: هجیر از پشت سر دلاوران درآمد و بر اندریمان تیرباران کرد.

داستان دوازده رخ • بخش ۱۸ - نبرد خونین گودرز و پیران، پیمان شبانهٔ رزم تن‌به‌تن و آرایش دوبارهٔ دو سپاه بیت #18610

چو گرگین کارآزموده سوار / که با اندریمان کند کارزار

معنی: و گرگین، آن سوار باتجربه و کارآزموده، که برای پیکار با اندریمان آماده شد.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۰ - گزینش ده سوار ایران و توران، جفت شدن رزم‌خواهان، سوگند کین و آغاز کارزار خونین بیت #18825

برون رفت گرگین نهم کینه‌خواه / ابا اندریمان ز توران سپاه

معنی: گرگین، نهمین پهلوان کینه‌خواه ایرانی، برای نبرد با اندریمان از سپاه توران به میدان قدم نهاد.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18966

جهاندیده و کارکرده دو مرد / برفتند و جستند جای نبرد

معنی: آن دو مرد کارآزموده و جهاندیده پیش رفتند و رزمگاهی مناسب برای کارزار یافتند.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18967

به نیزه بگشتند و بشکست پست / کمان برگرفتند هر دو به دست

معنی: ابتدا به گردش درآمده و نیزه‌ها بر یکدیگر تاختند تا نیزه‌ها شکست، سپس هر دو کمان به دست گرفتند.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18968

ببارید تیر از کمان سران / به روی اندر آورده کرگ اسپران

معنی: تیرها از کمان آن دو سرور باریدن گرفت و سپرهای ساخته از پوست کرگدن را بر روی خویش کشیدند.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18969

همی تیر بارید همچون تگرگ / بر آن اسپر کرگ و بر ترک و ترگ

معنی: تیرها چون تگرگ بر سپرهای کرگدن و کلاه‌خود و زره‌های رومی‌شان می‌بارید.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18970

یکی تیر گرگین بزد بر سرش / که بردوخت با ترگ رومی برش

معنی: آن‌گاه گرگین تیر مرگباری به سر اندریمان زد که کلاه‌خود رومی او را به سینه و بدنش دوخت.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18971

بلرزید بر زین ز سختی سوار / یکی تیر دیگر بزد نامدار

معنی: آن سوار تورانی از شدت ضربت بر زین لرزید و پهلوان نامدار ایرانی تیری دیگر بر او فرود آورد.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18972

هم آنگاه ترک اندر آمد نگون / ز چشمش برون آمد از درد خون

معنی: همان دم پهلوان تورانی نگونسار بر خاک افتاد و از شدت درد، خون از چشمانش بیرون زد.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18973

فرود آمد از باره گرگین چو گرد / سر اندریمان ز تن دور کرد

معنی: گرگین چون گرد و غبار از اسب فرود آمد و سر اندریمان را از تنش جدا ساخت.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18974

به فتراک بربست و خود برنشست / نوند سوار نبرده به دست

معنی: سر بریده را به فتراک زین ببست و خود سوار شد و اسب تکاور آن نبردآزما را به دست گرفت.

داستان دوازده رخ • بخش ۲۹ - نبرد گرگین و اندریمان: شکستن نیزه، باریدن تیر، بریدن سر و برافراشتن درفش بیت #18975

دگر اندریمان که پیروز گشت / بکشت از دلیران ما سی و هشت

معنی: و اندریمان که پیروز شد و ۳۸ تن از دلیران ما را به قتل رساند...

داستان هفتخوان اسفندیار • بخش ۸ - گذر شبانهٔ اسفندیار از دریای بی‌بن، کشتن گرگسار و دو ترک و نومیدی از رویین دژ بیت #25479

چو بشنید با اندریمان بگفت / که تیره شب آواز نتوان نهفت

معنی: چون آن آواز را شنید، به اندریمان گفت که در این شب تاریک نمی‌توان این آواز را پنهان داشت.

داستان هفتخوان اسفندیار • بخش ۱۳ - شب خروش پاسبان و نبرد اسفندیار، کشتن ارجاسپ، بر دار کردن اندریمان و سوزاندن توران بیت #25744

سر اندریمان نگونسار کرد / برادرش را نیز بر دار کرد

معنی: اندریمان را سرنگون به دار آویخت و برادر او را نیز به دار کشید.

داستان هفتخوان اسفندیار • بخش ۱۳ - شب خروش پاسبان و نبرد اسفندیار، کشتن ارجاسپ، بر دار کردن اندریمان و سوزاندن توران بیت #25802