🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره اساطیری (پیشدادیان)

کیومرث

❖
51 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱ - پادشاهی کیومرث سی سال بود
آنگاه که آفتاب به برج حمل درآمد و جهان فرّ و بهار نو یافت، کیومرث آیین تخت و تاج را به گیتی آورد و بر تارک کوهسار جای گرفت. او و مردمانش جامه‌هایی از پوست پلنگ بر تن کردند و خورش و پوشش نو پدید آوردند. سی سال پادشاهی‌اش بر جهان مایه شکوفایی بود؛ فرّ شاهنشاهی از رخسارش چون ماه چهارده‌شبه بر سرو سهی می‌تافت و تمامی دد و دام و جانوران زمین در برابر تختش به نماز و تسلیم سر فرود می‌آوردند.

کیومرث را فرزندی بود خوبرو، هنرمند و نامجوی به نام سیامک که جان پدر به مهر او بسته بود. روزگار به شادمانی می‌گذشت، اما اهریمن بدسگال را رشک برانگیخته شد. او فرزندی پرورد همچون گرگی سترگ و سپاهی از دیوان گرد آورد تا تخت و دیهیم کیومرث را بخواهد. سیامک از این نیت شوم بی‌خبر بود تا آنکه سروش خجسته به هیبت پری پلنگینه‌پوش فرود آمد و راز دشمنی دیوان را آشکار ساخت.

سیامک چون خبر یافت، خروشان سپاه گرد آورد و بی‌پوشش زره، با تنی آراسته به چرم پلنگ به جنگل دیو شتافت. دو سپاه در برابر هم صف آراستند و سیامک برهنه‌تن با پور اهریمن درآویخت. اما دیو سیاه چنگال واژگون و کینه‌توز خود را بر پیکر شاهزاده فرود آورد، کمرگاه او را درید و تن بی‌جانش را بر خاک افکند. با مرگ سیامک، سپاه بی‌سرور ماند و جهان بر کیومرث‌شاه تیره گشت.

شهریار غم‌زده از تخت فرود آمد، رخسار بخراشید و به سوگ نشست. لشکر ایرانیان همگی جامه‌های پیروزه‌رنگ عزاداری بر تن کردند و دد و مرغ و نخچیر کوهسار نیز ناله‌کنان در این سوگ عظیم انباز گشتند. یک سال تمام جهان در درد و اشک فرو رفته بود، تا آنکه پیام ایزد کردگار به وساطت سروش فرخنده نازل شد: که سوگ بس است، سپاه برکشید و ریشه دیو بدکنش را از روی زمین برکنید.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: